0^SAN MATEORi quibi' ri je rati't-rumama' ri JesucristoCuando xalex ri JesúsRi achi'a' ri q'uiy quieta'n chiquij ri ch'umil xquiya' ruk'ij ri JesúsCuando ri Herodes xu'ij chi quiecamises conojel ri ne'y ri je alabo pa tenemit BelénRi Juan Bautista nutzijoj rutzij ri DiosCuando x-an bautizar ri JesúsRi itzel nutojtobej ri JesúsCuando ri Jesús xutz'om rusamaj pa GalileaRi Jesús nutzijoj rutzij ri Dios chiquiwech ri winak parui' jun juyu'Ri atz'am can nic'atzin chique ri winak chech-ulefRi luz can nic'atzin chique ri winak chech-ulefRi Jesús c'o ri nuc'ut chirij ri ley chi ri MoisésJun ri nipe ruyowal che jun chic, can ti'an juzgarRi Jesús nu'ij chi jun achi c'ulan man turayij rech jun chic ixokRi winak je-c'ulan man utz ta niquijach-qui'Man tiben jurarMan titzolej ruq'uiexel che jun ri c'o itzel ex nu'on chiweCuando rix niben jun utzilaj ex man titzijojRi Jesús nuc'ut anchique modo ni'an orarRi nuc'ut ri Jesús chirij ri ayunoRi beyomel chi chicajRi wechaj anche'l jun luzRi winak ri benak cánima chirij ri beyomel man yetiquier ta niqui'en ri nurayij ri DiosRi Dios nuya' ronojel ri nic'atzin chique ri ralc'ualMan quie'iben juzgar ri winakKabana' orar y ri Dios xkojruc'oxajRi ruchi-jay co'l oc rechRoma ri rech ri nuya' jun che' nina'ex xa utz o man utz taJe q'uiy ri man xquie'oc ta riq'uin ri DiosRi ejemplo chiquij ca'i' jayRi Jesús nulesaj-e ri lepra chirij jun achiRusamajel jun capitán nic'achoj roma ri JesúsRi Jesús nuc'achojrisaj ri rujite' ri PedroCa'i' achi'a' niquijo' niquitzeklebej ri JesúsRi Jesús nuk'at ruchuk'a' ri quiek'ik' y ri ya'Ri Jesús yerulesaj itzel tak espíritus quiq'uin ca'i' achi'a' aj-GadaraJun achi siquirinak ruch'acul nic'achoj roma ri JesúsRi Jesús y MateoJec'o yec'utun che ri Jesús anchique roma ru-discípulos man niqui'en ta ayunarRi Jesús xu'on jun milagro riq'uin jun ixok y riq'uin jun xten caminak chicCa'i' moy yec'achoj roma ri JesúsJun achi mem roma jun itzel espíritu nic'achoj roma ri JesúsRi Jesús can nujoyowaj quiwech ri winakRi cablajuj ru-discípulos ri JesúsRi discípulos xetak chi ne'quitzijoj rutzij ri DiosRi sufrimientos chupa ri samajAnchok chech nic'atzin nakaxi'j-ki'Ri yeniman rubi' ri Jesús itzel xquietz'etCan c'o ruq'uiexel xtiyo'x chique ri can utz quino'j (quina'oj) quiq'uin ri ralc'ual ri DiosRi Juan Bautista jec'o ri xerutak c'a riq'uin ri Jesús, roma nrojo' nuna'ej xa ja raja' ri Cristo ri takon-pe roma ri DiosRi xtika pa quiwi' ri tenemit ri man xquinimaj ta ri JesúsJa ri Jesús nuya' uxlanenPa jun k'ij chi uxlanen ri discípulos niquich'up y niquitaj rech trigoJun achi chaki'j jun ruk'a' nic'achoj roma ri JesúsRi Jesús jun Samajel ri can cha'on-wiRi winak niqui'ij chi ri Jesús c'o ri ruchuk'a' ri quijawal ri itzel tak espíritus riq'uinRi winak man niquijo' ta niquinimaj ri JesúsCuando jun itzel espíritu nitzolaj chic pe anchi' elenak-wi-eRi rute' y ri je rach'alal ri JesúsRi ejemplo chirij ri ija'tz'Anchique roma ni'ix jun ejemploRi Jesús nuk'alajij ri ejemplo chirij ri ija'tz'Ejemplo chirij ri trigo y ri jun k'ayis rubinan cizañaRi ija'tz' chi ri mostazaRi rutzij ri Dios can xtuquiraj-ri'Ri Jesús can xerucusaj-wi ri ejemplosRi Jesús nuk'alajij ri ejemplos chirij ri trigo y ri jun k'ayis rubinan cizañaRi achi ri xulok' jun ulef anchi' mukun-wi can jun beyomelRi achi ri xulok' jun perla ri can yalan rajilRi ejemplo chirij ri ya'l ri anchok che ye'leses quer pa ya'Ri discípulos xqui'en-wi entender ri xu'ij ri JesúsRi aj-Nazaret man xquinimaj ta ri JesúsRi Herodes man reta'n ta ancu'x (anchique) ri JesúsRi Jesús xerutzuk más wo'o' mil winakRi xbanataj parui' ri choy (ya') rubinan GalileaQ'uiy yawa'i' yec'achoj roma ri Jesús pa GenesaretRi nutz'iluj ránima jun winak ja ri itzel tak ex ri yeru'ij y ri itzel tak ex ri yerunojijRi Jesús nu'on jun milagro riq'uin jun xten, ral jun ixok man israelita taRi winak xquiya' ruk'ij ri Dios, roma q'uiy yawa'i' xec'achoj can roma ri JesúsCuando ri Jesús xerutzuk más quieji' mil winakRi achi'a' fariseos y ri saduceos niquitojtobej ri JesúsRi niquic'ut ri fariseos y ri saduceos man utz taPedro nu'ij chi ri Jesús jari' ri Cristo Ralc'ual ri c'aslic DiosRi Jesús nu'ij chi xticamisesRi k'ij cuando ri Jesús xjalataj rech chiquiwech oxi' ru-discípulosJun ala' nu'on ataque, ri yabil ri ni'ix epilepsia che, nic'achoj roma ri JesúsRi Jesús nunataj chic ri rucamicRi Jesús xutoj chuka' ri impuesto chi ri rocho ri Dios¿Ancu'x (Anchique) c'o más ruk'ij?Can xtika nimalaj castigo pa ruwi' ri jun ri nu'on che jun chic chi nika pa macJun ejemplo chirij jun oveja ri xsatz (xsach)Ri Jesús nuc'ut chakawech anchique modo nakacoch' (nakacuy) jun kach'alalJun ejemplo chirij ri samajel ri man xucoch' (xucuy) ta jun raxbilRi winak je-c'ulan man utz ta niquijach-qui'Ri Jesús yerojo' chuka' ri ac'uala'Jun c'ajol-ala' beyom nich'o'n riq'uin ri JesúsRi ejemplo chiquij ri samajel ri junan cajil xyo'xRi Jesús nunataj chic jun mej (bey) ri rucamicCuando ri quite' ri Jacobo y ri Juan xch'o'n che ri JesúsCa'i' moy yec'achoj roma ri JesúsRi xebanataj cuando ri Jesús xapon pa tenemit JerusalemCuando ri Jesús xerokotaj-pe ri yec'ayin y ri yelok'on pa rocho ri DiosCuando ri Jesús xu'ij che ri jun mata higo chi can manak chic xtuya' rechJec'o yec'utun che ri Jesús chi ancu'x (anchique) yoyo'n uchuk'a' pa ruk'a'Ri xuc'ulumaj jun tata'j quiq'uin ri ca'i' ralc'ualRi ejemplo ri xu'ij ri Jesús chiquij ri itzel tak kajoy-ulefJun ejemplo chirij jun c'ulubicNic'utux che ri Jesús xa utz o man utz ta nitoj ri impuestosRi caminaki' can xquiec'astaj-wiRi Jesús nu'ij anchique mandamiento ri c'o más rakalenRi Jesús c'o nuc'utuj chique ri achi'a' fariseosRi Jesús nuk'alajij quimac ri achi'a' maestros chi ri ley y ri achi'a' fariseosRi Jesús yerok'ej ri winak aj-JerusalemRi Jesús nu'ij yan anchique xti'an che ri rocho ri DiosRi xquiebanataj antes chi xtiq'uis ri rech-ulefRi ex ri xquiebanataj cuando nipe yan ri JesúsRi je lajuj xtani'Jun ejemplo chiquij oxi' samajel ri xjach can mero pa quik'a' roma ri qui-patrónCuando ri Jesús xquieru'on juzgar ri winakJec'o ri xquinojij yan anchique niqui'en chi nika ri Jesús pa quik'a' y niquicamisajJun ixok xuya' jubulaj ak'om pa ruwi' ri JesúsRi Judas xusuj-ri' chi nujach ri JesúsRi wa'in ri xu'on ri Jesús quiq'uin ri ru-discípulos can c'o ruk'ijRi Jesús y ri PedroRi Jesús nu'on orar pa GetsemaníRi ak'a' cuando xquitz'om ri JesúsRi Jesús nic'uax chiquiwech ri autoridad quichi ri israelitasRi Pedro nu'ij chi raja' man reta'n ta rech ri JesúsRi Jesús nic'uax chech ri PilatoRi Judas xujitz'aj-ri'Cuando ri Jesús c'o-apo chech ri Poncio PilatoRi Pilato nujach-e ri Jesús chi nicamises chech cruzCuando ri Jesús xbajix chech cruzCuando xmuk ri JesúsRi nimalaj tak sacerdotes y ri fariseos xequiya' achi'a' chi niquichajij ri jul ri anchi' xmuk-wi can ri JesúsCuando ri Jesús xc'astaj-pe chiquicojol ri caminaki'Ri tz'ucun-tzij ri x-an cuando ri Jesús xc'astajRi samaj ri xu'ij can ri Jesús chi ti'an