EBBALUWA OPAWULO EGIYAWANDIKIIRE
ABʼE LOOMA
Enyanjula
Ebbaluwa yʼabʼe Looma, eri ooti omutume oPawulo niiye eyagiwandiikire akati wʼomwanka gwa 54-58 nga bamalire okubyala oKurisito. OPawulo yabbaire akaali okucaalaku e Looma, kale nʼaweererya ebbaluwa eenu olwʼokulungamya aBakurisitaayo abʼe Looma bonabona, aBayudaaya nʼaBatali Bayudaaya. Yagiwandiikire ngʼali mu kibuga ekyʼe Kolinso eeyo egiyabbaire atyaime omu biseera ebyo. OPawulo yabawandikiire ngʼataka abantu omu mawanga gonagona baikirirye era bagondere oYesu Kurisito (16:26).
Ebbaluwa eenu yʼomugaso eeri aBakurisitaayo abali buli wantu era buli kiseera, olwʼengeri etegerekeka nakusani oPawulo egiyasonzoiremu obulokole obutwezya okusuna okubitira omu Yesu Kurisito. OPawulo era akwataganisya aMawuliro aMasa aga Yesu Kurisito nʼeNdagaano eNkaire. Abakugu omu byʼeBbaibbuli bangi bakakasa bati olunyiriri olukira obukulu omu bbaluwa eenu niirwo (1:16) olukoba luti, “AMawuliro aMasa, nze nkakasira nakimo nti niigo amaani oKibbumba agaakolesya okulokola buli moiza agaikiririryamu, okuzwera nakimo oku Bayudaaya paka ku baabo aBatali Bayudaaya.”
Ekitundu ekisooka ekyʼebbaluwa eenu (1-12) kitumula ino ku bya Kibbumba, kaisi ekitundu ekyokubiri (13-15) ikyo kiri nʼebyokulungamya ngʼakolesya ebintu ebyobuliwo ebiri omu bwomi bwa bukurisitaayo.
Engeri egibyecaanamu
1. OPawulo yeeyanjula era abbutula oyo ogwawandiikira 1:1-15.
2. OPawulo awandiika oku mbeera yʼomuntu era nʼokusuna obulokole okubita omu Yesu Kurisito 1:16–11:36.
3. OPawulo awa ebyokulungamya 12:1–15:13.
4. Obusugirye eeri ekanisa yʼe Looma 16.
1Ninze oPawulo omuweererya wa Kurisito oYesu era omutume oKibbumba oguyalonderemu nʼanjabula ati nsasye aMawuliro aMasa agazwa e wa Kibbumba. 2Ago niigo aMawuliro ageyasuubiziire ngʼabitira omu banaabbibe eira eino eedi ati yaligamanyikisya, dala ngʼeBiwandiike ebyeru owebikoba. 3AMawuliro aMasa ago gatumuulirira ku Mwanawe, oyo ogubabyaire omu mubiri ngʼowʼekiizukulu kya kabaka oDawudi, 4neye olwʼekikula kyʼobwa Kibbumba ekiyabbaire nakyo oKibbumba nʼamukakasa ati dala Mwanawe, ngʼabitira omu kumuzuukiza omu maani amabitiriri. Oyo nago niiye oYesu Kurisito oMusengwa waiswe. 5Era eyankwatiire ekisa, kaisi okubitira mwiye era okululwe ni nsuna akakisa okusuuka omutumewe kaisi njezyenge okweta nʼabantu aBatali Bayudaaya abasigaire bonabona baire omu kugondera oKibbumba, ekintu ekizwa mu kumwikirirya. 6Era nywenanywena muli mwabo oKibbumba abeyalondere okubba abantu ba Yesu Kurisito.
7Kale mbawandiikira inywe nywenanywena abali omu kibuga e Looma, oKibbumba abaataka eino, era abeyayetere okubba abatuukirirye. Ekinsaba kiri kiti oKibbumba oItewaiswe nʼoMusengwa oYesu Kurisito babakwatire ekisa, era babawe eidembe.
OPawulo ayoya okucaalaku e Looma
8Okusookera nakimo, neebalya oKibbumba wange olwainywe nywenanywena, ngʼoYesu Kurisito niiye anjezyesya. Ekyo nkikola olwakubba okwikiririrya omu Yesu okumuli nakwo, bakutumulaku kumpi nabuli wantu. 9OKibbumba, oyo ogumpeererya nʼomwoyo gwange gwonagwona omu kulaabba eeri abantu aMawuliro aMasa agakwata oku Mwanawe, mujulizi wange mu kinu kiti mbeewukirya buliijo omu saala gyange. 10Era ekindi ekinsaba niikyo ekiti, iye omu kusiimakwe ansunisye akakisa okwizaku egimuli mbacaalireku. 11Ekyo nkisabira olwakubba neegomba ino okubabonaku kaisi mbasunisye ekirabo kya mwoyo ekyabasuuca abacaati. 12Ekikoba kiti, twezye okwiryanganamu amaani omu kwikirirya nga tuli aamo owemwabona okwange zena ni mbona okwanywe.
13Boluganda, ntaka mukimanye muti emirundi mingi nga ntegeka okwiza egimuli neye nga waliwo ekindobeesererya paka atyanu. Ntaka nti njizeku eeyo ndaabbe egimuli, njezye okukola mwinywe omulimo ogwababyalamu ebineneka byʼomwoyo, dala nga nenca owekibba awandi omu bantu abandi abatali Bayudaaya. 14Ndi nʼeibbanja okulaabba eeri abantu abandi bonabona, ooba bʼeigwangaki ooba bʼeigwangaki, ooba beegesye ooba tibeegesye. 15Kagira ntaka ino okulaabba aMawuliro aMasa nʼeeri inywe abali e Looma.
Amaani agʼaMawuliro aMasa
16AMawuliro aMasa, nze nkakasira nakimo nti niigo amaani oKibbumba agaakolesya okulokola buli moiza agaikiririryamu, okuzwera nakimo oku Bayudaaya paka ku baabo aBatali Bayudaaya. 17Ekyo kityo olwakubba aMawuliro aMasa niigo agalaga obutuukirirye obuzwa eeri oKibbumba. Era okuzwera nakimo oku ntandiika paka ku nkomerero, obutuukirirye obwo omuntu abusuna kusinzirira ku kwikiririrya. Era ekinyere ekyo niikyo eBiwandiike ebikitumulaku biti, “Omutuukirirye yaabbanga mwomi lwa kwikirirya.”
Obulwa bwa Kibbumba eeri ababbenga
18Okuzwa omwigulu, oKibbumba alaga obulwabwe eeri abo abakola ebibbibibbi era ni balobeesererya abandi okutegeera amazima agakwata kwiye, ngʼabasalira omusango. 19Ekyo akikola olwakubba ebibeezya okumanya kwiye, oKibbumba yabibalagire olwakubba yabiteekere akukunali. 20Era kasookeede oKibbumba abbumba ekyalo, abantu bonabona bategeire embeeragye nago ngʼoNantaboneka, era owʼobwezye obutawaawo era owʼekikula kyʼoBwakibbumba. Ekyo kityo olwakubba bitegerekekera omu bintu ebyo ebiyabbumbire. Nʼolwekyo abantu abakola ebibbibibbi abo mpaawo nsonga egibalyekwatisya.
21Newankubbaire nga babbaire bategeera oKibbumba ekyali, tibafiireyo okumuwa ekitiisya ekimusaanira ngʼoKibbumba, waire kadi okumwebalyaku olwʼebyabakolera. Wazira, ibo tete bairire mu kubebenyekera nakimo biseego, nʼemyoyo gyabwe emiwuyaawuya ni gikaapa. Nʼomu ngeri eyo, ni basuukira nakimo kintu ekitagasa. 22Neye waire nga ibo babbaire beeyeta balabuki, basuukiremu basiru.
23Ibo omu kifo kyʼokusinza oKibbumba atafa, bairire mu kusinza bintu abanyere ebibeekoleire okubifaanania ooti bantu, nʼebinyonyi, nʼebisolo, nʼebibbumbe ebyekuusira ansi. 24Kagira oKibbumba yabalekeswire okwemalira omu kunoonia okwikutya emyoyo gyabwe, era ni batuuka nʼokumalamu emibiri gyabwe ensa nga beegaita omu ngeri etali eyʼobutonde omu kukolanganaku ebyobwemu. 25Bazwire oku kwikirirya amazima agakwata oku Kibbumba, ni batwala byʼobubbeyi bati niibyo ebituuce. Batyo ni baira mu kusinza na kuweereryanga bintu ebibbumbe omu kifo kyʼoyo oMubbumbi wa byonabyona, asaaniire okumuwuujanga emirembe nʼemirembe. Amiina.
26Nʼolwekyo, oKibbumba yena kagira abalekere okubba ansi wʼeifuge lyʼamanwali gaabwe agakwatisya nʼensoni. Nʼabakali baabwe bona bagaana okwegaita nʼabasaiza ngʼowekiri nʼokubba omu kikula kyʼemibiri gyabwe. Ni beerebalebanirya mu kwegaita mu ngeri etali yeeyo egibababbumbire okukolesya. 27Kaisi nʼabasaiza bona balekerera okwegaita nʼabakali, ni balulunkanira kwegaitanga na basaiza banaabwe, ekintu ekyʼensoni nakimo. Ekizwamu ni beereetera okubabonereza okutuukana nʼokubbenga kwabwe.
28Era olwakubba tibakitwala bati kikulu okusigala nga basinza oKibbumba, kagira yena abalekere okudankaana okutuuka nʼokukolanga nʼebitasaaniire. 29Baizwire ebikole ebibbibibbi ebya buli ngeri, bantu abacaamu, abaluvu, era abavundi bʼempisa. Bonabona baizwire ngongi, na bwiti bwʼabantu, na yombo, na kuseega bundi buli moiza oku mwinaye. Era bageyangana, 30nʼokusibirirya oku bantu, nʼokucaawa oKibbumba, nʼokubityamu abanaabwe amaiso, nʼokwekudumbalya, nʼokwewuuja. Era buli kiseera babba bayiiya bukodyo bwʼokukola bikole ebibbibibbi. Era bantu abatengu era abatawulisisya ababyaire baabwe. 31Era bantu abasirusiru, era ababulamu mazima, era abaizwire okucaawangana era ababula kisa ooba okusaasira. 32Kaisi dala bakimaite kusani bati bonabona abakola ebyo amateeka ga Kibbumba agateekubbira gabasalira gwʼokufa. Neye era, tibakoma ku kubikola-bukoli neye era basiima nʼabandi abo ababikola.

Notes


1:13 1:13 Bik 19:21

1:16 1:16 Mak 8:38

1:17 1:17 Kab 2:4

1:21 1:21 Bef 4:17-18

1:23 1:23 Ama 4:16-18