MALAKI
Yã́ pↄ́ kú láɛ bee guuↄ
Malaki a lá kɛ̃̀ e wàↄ gɛ́ Yesu Kilisi ii wɛ̃̀ 500 e 450. Isailiↄ sù ń zↄblea Babilonio wɛ̃̀ 538 guu. An suapi gbɛa an kúsu nà kwɛawa busɛbusɛ. E ãnabi Malaki àↄ gɛ́ ãnabikɛkɛi, Isailiↄ tɛ̀ ãnabi Age ń ãnabi Zakalio yãdanɛↄi, ↄ̃ aa ɛ̀a Lua kpɛ́ dↄ̀ Yelusalɛũ wɛ̃̀ 520 e 515 guu. Ãma za gↄↄ bee an wɛ́ dↄa yã́ dafu pↄ́ a kɛ dↄaana Zolobabɛli ↄzĩ i zɛkɛo. An lousisiyãↄ ↄ̃̀ↄkpà mɛ́ yãvãi lɛ́ kã́fĩ. Aa pãkpà sa'oa Luawai (1.6-14), wiↄ Lua kpãi'o gbaↄ daa guu (3.6-11), sa'onkiaↄ sↄ̃ aalɛ laaidↄ zĩwa lↄo, mɛ́ wìli ikoyã pↄ́ Lua dìlɛnɛ́ da lↄo (2.1-16).
Yã́piↄ yã́i Malaki lɛdà sa'onaↄwa ń gbɛ̃́ↄ píi aa nↄ̀sɛlilɛ. A dↄ̀ńgu kɛ́ Lua yeńzi (1.1-5), ãma a ònɛ́ lↄ aà mↄa ń aà yã́kpalɛkɛa ń gbɛ̃́ↄ gↄↄ kà kãi (2.17-3.5, 3.13-24). À zĩna pↄ́ Lua a gbaɛ yã'ònɛ́ (3.1), aↄ dɛ ãnabi ũ lán Ɛliawa (3.23). Baona lá pↄ́ Matiee ń Lukuo kɛ̃̀ↄ guu, Malaki yã́ bee dɛ Zãa Daa'ilɛna pↄ́ à mↄ̀ gbɛ̃́ↄ da zɛ́wa Yesu Kilisiɛ yã́ ũɛ (Mat 17.11-13, Luk 1.17).
Kɛ́ Malaki fɛ̀lɛ ń Isailiↄ an kua pↄ́ ↄ̃̀ↄkpà ń ń pãkpaa Lua yã́io, à lɛdàda luanaaikɛnaↄnɛ aaↄ kú ń Lua yã́kpalɛkɛańnↄ sↄuo. Wápiↄ sↄ̃ Malaki lɛ́ owɛ̃ɛ wá baade àↄ kú ń Lua yã́kpalɛkɛaanↄ sↄuo za káau.
Sa'oyã
1Yã́ pↄ́ Dii ò Isailiↄnɛ Malaki sabain kɛ: 2Ma Dii ma mɛ̀ má yeázi, ↄ̃ a mɛ̀ ma yeaázi dɛ kpelewa ni? Ma Dii ma mɛ̀ Esauá Yakↄbu vĩ̀i nolo? Kási Yakↄbu má yei, 3má ye Esauio, ↄ̃ ma aà gusĩsĩde lìlɛ guwaiwai ũ, ma aà bùsu tò gbáa gbɛ̃gbonaↄ kúkĩi ũ. 4Ɛdↄũpiↄ ì mɛ, baa kɛ́ wà ń wɛ̃́lɛↄ dɛ̃ↄnzↄ̃, aa ɛa ń bɛziaↄ fɛlɛɛ. Ɔ̃ ma Dii Zĩgↄ̃de ma mɛ̀: Tó aa ɛ̀a kàlɛ, má ń dɛɛlɛmpaɛ, wi onɛ́ Vãibusudeↄ, gbɛ̃́ pↄ́ Dii ń kpɛ̃nɛ kũa gↄↄpiiↄ! 5Á wɛsiɛ, í mɛ Dii zↄ̃ↄ, baa wá bùsu zↄ̃lɛ kpɛle.
6Nɛ́ ì a mae kpɛla, mɛ́ zↄ̀blena ì a dii kpɛla. Kɛ́ má dɛ á mae ũ, álɛ ma kpɛlae? Kɛ́ má dɛ á dii ũ, á ma vĩa vĩe? Ma Dii Zĩgↄ̃de mámɛ málɛ á la. Á sa'onaↄ, ámɛ álɛ sakamagu. I mɛ: Kpelewa wa sakàngui? 7Kɛ́ a sakà ma táabũnuu yã́iɛ. I mↄ ma gbagbakĩi ń blɛ gbãlɛaoɛ. I mɛ: Kpelewa wa n gbagbakĩi gbãlɛ̀i? 8Kɛ́ a mↄ sa'òa ń pↄ́ vĩ̀aↄ, yãvãin weoa? Kɛ́ a sa'òa ń nↄ̀ↄ ɛɛↄ ge a gyãeↄ, yãvãin weoa? À gɛ kpa bùsu gbɛ̃zↄ̃ↄwa à gwa! Á yã́ a kaaàgua? A á sáaukpaa? Ma Dii Zĩgↄ̃de mámɛ málɛ á la.
9Tó a awakpàmɛɛ tia kɛ́wa, má á wɛgwae? Tó pↄ́ bee taaↄ kú á ↄzĩ, má síánↄe? Ma Dii Zĩgↄ̃de mámɛ málɛ á la. 10Tó á gbɛ̃e gɛ̀ ma ua zɛ́ tà yãa, kɛ́ wasu gɛ̃ tɛ́kai ma gbagbakĩi pão, bee sã̀ↄ. Ma Dii Zĩgↄ̃de mámɛ má ò. Á yã́ lɛ́ kɛmɛɛ nao, má á gba sio. 11Za ĩatɛ̃ bilɛa e a gɛ̃kpɛukĩi ma tↄ́ aↄ zↄ̃ↄ buiↄnɛ. Wa tulaletikamɛɛ tɛ́a, wi mↄmɛɛ ń gba gbãlɛsaiↄ gupiiu, asa ma tↄ́ aↄ zↄ̃ↄ buiↄ guuɛ. Ma Dii Zĩgↄ̃de mámɛ má ò. 12Kási ápiↄ i ma tↄ́ ↄ̃̀ↄkpaɛ, álɛ e ma táabũnu gbãlɛaɛ, ↄ̃ i sa'owà ń pↄ́ giaↄ. 13Ma Dii Zĩgↄ̃de ma mɛ̀: I mɛ, bee á kṹ gbãaɛ, ↄ̃ a nifɛ̃̀i. Tó a mↄ ma gbagbai ń pↄ́ kↄ̃̀ↄkũaↄ ń pↄ́ ɛɛkũaↄ ń pↄ gyãeↄ, má beeↄ sia? Ma Dii mámɛ málɛ á la. 14Mↄafilide pↄ́ pↄ́ sa vĩ a kpàsa guu, a zɛ̀mɛɛ, mɛ́ à gɛ̀ ma gbagba ń pↄ́ sãadeo a gɛ̃ɛ ũ, adeá láaipↄɛ. Asa mámɛmaa Kía zↄ̃ↄ, ma tↄ́ ì to vĩa bui píi kṹ. Ma Dii Zĩgↄ̃de mámɛ má ò.