Muqeddes Kalam (latin yéziq)

74-küy •••• Tajawuzchiliqqa uchrighan chaghdiki azabliq dua
1Asaf yazghan «Masqil»: —
I Xuda, Sen némishqa menggüge bizni tashliwetting?
Némishqa ghezipingni tütün chiqarghandek Öz yayliqingdiki qoyliringgha chiqirisen?
2Özüng rene tölep azad qilghan jamaitingni,
Yeni Öz mirasing bolushqa qedimde ulargha hemjemet bolup qutquzghan qebilini,
Özüng makan qilghan Zion téghini yadinggha keltürgeysen!
3Qedemliringni mushu menggülük xarabliqlargha qaratqaysen,
Düshmenler muqeddes jayingda gumran qilghan barliq nersilerge qarighaysen;
4Reqibliring jamaetgahingning otturisida hör-pör qilidu;
Möjizatlar saqlan’ghan orun’gha ular öz tughlirini tikti.
5Herbiri özlirini körsitiship, palta oynitip orman kesküchidek,
6Ular hazir muqeddes jayingdiki neqishlerni ala qoymay, palta-bolqilar bilen chéqiwetti;
7Ular muqeddes jayinggha ot qoydi;
Öz namingdiki makanni bulghap, yer bilen teng qiliwetti.
8Ular könglide: «Biz bularning hemmisini yoqitayli» dep,
Tengrining zémindiki jamaetgahlirining herbirini köydürüwetti.
9Bizge esletme bolghan möjizatlarni héch körelmeymiz;
Peyghemberlermu kelmeske ketti;
Arimizdimu bu ishlarning qachan’ghiche bolidighanliqini bilidighan birsi yoqtur.
10Qachan’ghiche, i Xuda, reqibing Séni mesxire qilidu?
Düshmen namingni menggüge haqaretlemdu?
11Sen qolungni, yeni ong qolungni némishqa tartiwalisen?
Qolungni qoynungdin élip, ularni yoqatqaysen!
12Biraq Xuda qedimdin padishahim bolup kelgen,
Yer yüzining otturisida qutquzushlarni élip barghuchi Udur.
13Sen déngiz süyini küchüng bilen böldung,
Sulardiki ejdihalarning bashlirini yarding.
14Déngizdiki léwiatanning bashlirini chéqip,
Uning göshini ozuq qilip chöldiki yawayilargha bölüp berding.
15Yerni yérip bulaqlarni, ériqlarni aqquzdung,
Sen toxtimay éqiwatqan deryalarni qurutuwetting.   
16Kün Séning, tünmu Séningkidur;
Ay bilen quyashni orunlashturdung.
17Yer yüzining chégralirini belgiliding;
Yaz bilen qishni — Sen shekillendürdüng.
18Shuni ésingde tutqaysen, i Perwerdigar: —
Bir düshmen Séni mesxire qildi,
Hamaqet bir xelq namingni haqaretlidi.
19Paxtikingni yirtquch haywanlargha tutup bermigeysen;
Ézilgen möminliringning hayatini menggü untumighaysen.
20Öz ehdengge qarighaysen,
Chünki zémindiki qarangghu bulung-puchqaqlar zorluq-zumbuluqning turalghuliri bilen toldi.
21Ézilgüchilerni nomus bilen yandurmighaysen;
Ézilgenler, yoqsullar namingni medhiyiligey.
22Ornungdin turghin, i Xuda,
Öz dewayingni sorighaysen;
Hamaqet kishining Özüngni kün boyi mesxire qiliwatqinini ésingde tutqaysen.
23Düshmenliringning chuqanlirini untumighaysen;
Sanga qarshi qozghalghanlarning dawrangliri toxtimay kötürülmekte.

□74:1 «I Xuda, Sen némishqa menggüge bizni tashliwetting? Némishqa ghezipingni tütün chiqarghandek Öz yayliqingdiki qoyliringgha chiqirisen?» — bu küy belkim Babil padishahi Néboqadnisar miladiyedin ilgiriki 597-yili Yérusalémni, jümlidin muqeddes ibadetxanini weyran qilip, köp Israillarni esirge élip Babilgha sürgün qilghandin kéyin yézilghan.

□74:4 «möjizatlar saqlan’ghan orun’gha ular (düshmenler) öz tughlirini tikti» — Xudaning ibadexanidiki «muqeddes jay»ida Israil xelqining tarixidiki birnechche «möjizatlar» saqlinip kelgenidi. Mesilen, Musa peyghember dewridiki ««manna»gha tolghan altun qacha», «Harunning bixlighan hasisi» qatarliqlar. Bularni weyran qilip, düshmenler ashu yerde öz tughlirini tikti. Ibraniy tilida «tugh» we «karamet» dégen sözler birla söz bilen ipadilinidu.

■74:7 2Pad. 25:9

□74:8 «Ular könglide: «Biz bularning hemmisini yoqitayli» dep, Tengrining zémindiki jamaetgahlirining herbirini köydürüwetti» — Xudaning peqet birla (Sulayman qurghan) ibadetxanisi bar idi. Biraq uningdin ilgirimu Xudagha ibadet qilidighan jaylar mewjut idi — mesilen: «Shiloh» dégen jayda «muqeddes chédir» bar idi («Ye.» 18:1). Xudaning namini yoqitish üchün düshmenler bularning hemmisini köydürüwetti.

□74:9 «Peyghemberlermu kelmeske ketti» — Babil padishahi Néboqadnisar Daniyal hem Ezakiyal peyghemberlerni sürgün qilip Babilgha baldur élip ketkenidi. Yeremiya peyghember bolsa bir türküm lükchekler teripidin Misirgha élip kétilgenidi.

□74:12 «Yer yüzining otturisida qutquzushlarni élip barghuchi Udur» — «yer yüzining otturisi» belkim «ottura sherq»ni körsitishi mumkin.

■74:13 Mis. 14:21-31

□74:14 «Déngizdiki léwiatanning bashlirini chéqip,...» — «léwiatan» déngiz chongqur tektide yashaydighan qorqunchluq ejdihagha oxshap kétidighan haywan. Töwendiki izahatni, «Tebirler»nimu körüng. «...Uning göshini ozuq qilip chöldiki yawayilargha bölüp berding» — «ejdihalar» (13-ayet) hem «léwiatan» — shübhisizki, bu yerde jin-sheytanlarning küch-qudretlirini körsitidu. Xuda Israilni Misirdin azad qilghanda, u mushu qudretler üstidin ghelibe qildi. Mushu ayet boyiche «léwiatan»ning béshi köp bolidu. Injil «Wehiy» qismida uning béshi yette ikenliki körsitilidu. Tewrat «Ayup» 41-bab, 1-ayettiki, «Yesh,» 27:1-ayettiki izahatlirimizni hem Injildiki «Wehiy» 12- hem 13-bablarni körüng.

□74:15 «Yerni yérip bulaqlarni, ériqlarni aqquzdung, Sen toxtimay éqiwatqan deryalarni qurutuwetting» — mushu weqelerning tepsilatlirini chüshinish üchün, Tewrattiki «Misirdin chiqish» hem «Yeshua» dégen qisimlarni körüng.

■74:15 Mis. 17:5, 6; Chöl. 20:11; Ye. 3:13; Zeb. 105:41; Yesh. 48:21

■74:16 Yar. 1:14-19