17
1 Qurbanliq göshlirige tolghan jédellik öydin,
Bir chishlem quruq nan yep, köngül tinchliqta bolghan ewzel.□ ■
2 Xizmetkar chéwer bolsa, xojisining nomusta qoyghuchi oghlini bashqurar;
Kelgüside u xojining oghli qatarida turup uning mirasni teqsim qilar.
3 Sapal qazan kümüshni tawlar, chanaq altunni tawlar,
Biraq ademning qelbini Perwerdigar sinar.■
4 Qebih kishi yaman sözlerge ishiner;
Yalghanchi pitnichilerning sözige qulaq salar.
5 Miskinlerni mesxire qilghuchi, özini Yaratquchini haqaretligüchidur;
Bashqilarning bextsizlikidin xushal bolghan kishi jazasiz qalmas.■
6 Qérilarning newriliri ularning tajidur;
Perzentlerning pexri ularning atiliridur.
7 Exmeq yarishiq gep qilsa uninggha yarashmas;
Mötiwer yalghan sözlise uninggha téximu yarashmas.
8 Para — uni bergüchining neziride ésil bir göherdur;
Goya uni negila ishletse muweppeqiyetke érishidighandek.□
9 Bashqilarning xataliqini yoputup kechürgen kishi méhir-muhebbetni közler;
Kona xamanni sorighan kishi yéqin dostlarni düshmen qilar.
10 Aqilanige singgen bir éghiz tenbih,
Exmeqqe urulghan yüz derridin ünümlüktur.
11 Yamanlar peqet asiyliqni közler;
Uni jazalashqa rehimsiz bir elchi ewetiler.
12 Exmiqane ish qiliwatqan nadan kishige uchrap qalghandin köre,
Baliliridin ayrilghan éyiqqa yoluqup qalghan yaxshi.
13 Kimki yaxshiliqqa yamanliq qilsa,
Ishikidin bala-qaza néri ketmes.■
14 Jédelning bashlinishi tosmini su élip ketken’ge oxshaydu;
Shunga jédel partlashtin awwal talash-tartishtin qol üzgin.■
15 Yamanni aqlighan,
Heqqaniygha qara chaplighan,
Oxshashla Perwerdigargha yirginchliktur.■
16 Exmeqning köngli danaliqni etiwarlimisa,
Qandaqmu uning qolida danaliqni sétiwalghudek puli bolsun?□
17 Heqiqiy dost herdaim sanga muhebbet körsiter,
Heqiqiy qérindash yaman kününg üchün yardemge dunyagha kelgendur.
18 Eqilsiz kishi qol bérip,
Yéqini üchün képil bolidu.
19 Jédelge amraq gunahqa amraqtur;
Bosughini égiz qilghan halaketni izder.□ ■
20 Niyiti buzulghan yaxshiliq körmes;
Tilida heq-naheqni astin-üstün qilghuchi balagha yoluqar.
21 Bala exmeq bolsa, ata ghem-qayghugha patar;
Hamaqetning atisi xushalliq körmes.
22 Shad köngül shipaliq doridek ten’ge dawadur;
Sunuq roh-dil ademning yilikini qurutar.■
23 Chirik adem yeng ichide parini qobul qilar;
U adaletning yolini burmilar.□
24 Danaliq yorutulghan kishining köz aldida turar;
Biraq eqilsizning közi xiyalkeshlik qilip qutupta yürer.■
25 Galwang bala atini azabgha salar;
Uni tughquchiningmu derdi bolar.■
26 Heqqaniylargha jerimane qoyushqa qet’iy bolmas;
Emirlerni adaletni qollighini üchün dumbalashqa bolmas.□
27 Bilimi bar kishi kem sözlük bolar;
Yorutulghan adem qaltis éghir-bésiq bolar.□
28 Hetta exmeqmu az sözlise dana hésablinar;
Tilini tizginligen kishi danishmen sanilar.
Notes
□ 17:1
«Qurbanliq göshliri» — ibraniylar ibadetxanida Xudagha atap soyghan bezi qurbanliq göshlirining köp qismini öyige ekilip yéyishke bolatti.
■ 17:1
Pend. 15:17
■ 17:3
Pend. 27:21 ; Yer. 17:10
■ 17:5
Pend. 14:31
□ 17:8
«Para — ...goya uni negila ishletse muweppeqiyetke érishidighandek» — bu ayet hejwiy, kinayilik söz bolup, omumiy emma epsuslinarliq bir ehwalni körsitidu; elwette, u bu ishni teriplimeydu. Bashqa birxil terjimisi: «U buni negila ishletsem muweppeqiyetke érishimen, deydu».
■ 17:13
Qan. 32:35 ; Pend. 20:22 ; 24:29 ; Rim. 12:17 ; 1Tés. 5:15 ; 1Pét. 3:9
■ 17:14
Pend. 20:3
■ 17:15
Mis. 23:7 ; Pend. 24:24 ; Yesh. 5:23
□ 17:16
«Exmeqning köngli danaliqni etiwarlimisa,...» — ibraniy tilida «Eqmeqning héch köngli yoq tursa,...»
□ 17:19
«Bosughini égiz qilghan (kishi)» — ibraniy tilida «Derwazisini égiz qilghan (kishi)». Bundaq adem belkim özining bay ikenlikini köz-köz qilmaqchi bolidu.
■ 17:19
Pend. 16:18
■ 17:22
Pend. 15:13
□ 17:23
«Chirik adem yeng ichide parini qobul qilar» — ibraniy tilida «Chirik adem baghrida parini qobul qilar...» yaki «Chirik adem baghirdin parini alar...».
■ 17:24
Top. 2:14 ; 8:1
■ 17:25
Pend. 10:1 ; 15:20 ; 19:13
□ 17:26
«jerimane qoyush» — «jerimane qoyush»ning «jazalash» dégen omumiy menisimu bolushi mumkin. «Heqqaniylargha jerimane qoyushqa qet’iy bolmas» — ibraniy tilida «Heqqaniylargha jerimane qoyushqa yaxshi emes».
□ 17:27
«qaltis éghir-bésiq bolar» — ibraniy tilida «salqin rohi bar» dégenni bildüridu.
Pend. 15:17
Pend. 27:21; Yer. 17:10
Pend. 14:31
Qan. 32:35; Pend. 20:22; 24:29; Rim. 12:17; 1Tés. 5:15; 1Pét. 3:9
Pend. 20:3
Mis. 23:7; Pend. 24:24; Yesh. 5:23
Pend. 16:18
Pend. 15:13
Top. 2:14; 8:1
Pend. 10:1; 15:20; 19:13