Hudaning Abramƣa kɵrünüp, uning bilǝn ǝⱨdǝ tüzüxi
1Bu ixlardin keyin Pǝrwǝrdigarning sɵz-kalami Abramƣa alamǝt kɵrünüxtǝ kelip: «Əy Abram, ⱪorⱪmiƣin; Mǝn Ɵzüm ⱪalⱪining wǝ zor in’amingdurmǝn» — dedi.   2Lekin Abram: — Əy Rǝb Pǝrwǝrdigar, manga nemǝ berisǝn? Mana, mǝn balisiz tursam, ɵy-bisatlirimƣa warisliⱪ ⱪilƣuqi muxu Dǝmǝxⱪlik Əliezǝrla bardur, — dedi.
3Abram yǝnǝ: Mana, Sǝn manga ⱨeq nǝsil bǝrmiding, mana ɵyümdǝ turuwatⱪanlardin biri manga waris bolidu, dedi.
4Xu ⱨaman Pǝrwǝrdigarning sɵz-kalami uningƣa kelip: «Bu kixi sanga waris bolmaydu, bǝlki ɵz puxtungdin bolidiƣan kixi sanga waris bolidu», — dedi.
5Xuning bilǝn Pǝrwǝrdigar uni taxⱪiriƣa elip qiⱪip: — Əmdi asmanƣa ⱪarap yultuzlarni sana — Ⱪeni, ularni saniyalamsǝnkin?! — dedi. Andin uningƣa: — Sening nǝslingmu xundaⱪ bolidu, — dedi.
6Abram Pǝrwǝrdigarƣa ixǝndi; Pǝrwǝrdigar uningdiki bu ixǝnqni uning ⱨǝⱪⱪaniyliⱪi dǝp ⱨesablidi. 7Yǝnǝ uningƣa: Mǝn bu zeminƣa igǝ ⱪilixⱪa seni Kaldiyǝdiki Ur xǝⱨiridin elip qiⱪⱪan Pǝrwǝrdigardurmǝn, — dedi.
8Lekin Abram: — I Rǝb Pǝrwǝrdigar, mǝn uningƣa jǝzmǝn igǝ bolidiƣinimni ⱪandaⱪ bilimǝn? — dǝp soridi.
9 Pǝrwǝrdigar uningƣa: — Mǝn üqün üq yaxliⱪ bir inǝk, üq yaxliⱪ bir qixi ɵqkǝ, üq yaxliⱪ bir ⱪoqⱪar bilǝn bir kǝptǝr wǝ bir bajka elip kǝlgin, — dedi.
10Xunga u bularning ⱨǝmmisini elip, ularning ⱨǝrbirsini yerimdin ikki parqǝ ⱪilip, yerimini yǝnǝ bir yerimiƣa udulmu’udul ⱪilip ⱪoyup ⱪoydi; ǝmma ⱪuxlarni parqilimidi. 11Ⱪaƣa-ⱪuzƣunlar taplarning üstigǝ qüxkǝndǝ, Abram ularni ürkütüp ⱨǝydiwǝtti.
12Lekin kün patay degǝndǝ, Abramni eƣir bir uyⱪu basti wǝ mana, uning üstigǝ dǝⱨxǝtlik bir wǝⱨimǝ, tom ⱪarangƣuluⱪ qüxti. 13Andin Pǝrwǝrdigar Abramƣa: — Jǝzmǝn bilixing kerǝkki, sening nǝsling ɵzlirining bolmiƣan bir zeminda musapir bolup, xu yǝrdiki hǝlⱪning ⱪulluⱪida bolidu wǝ xundaⱪla, bu hǝlⱪ ularƣa tɵt yüz yilƣiqǝ jǝbir-zulum salidu. 14Lekin Mǝn ularni ⱪulluⱪⱪa salƣuqi xu taipining üstidin ⱨɵküm qiⱪirimǝn. Keyin ular nurƣun bayliⱪlarni elip xu yǝrdin qiⱪidu. 15Əmma sǝn bolsang, aman-hatirjǝmlik iqidǝ ata-bowiliringƣa ⱪoxulisǝn; uzun ɵmür kɵrüp andin dǝpnǝ ⱪilinisǝn.   16Lekin xu yǝrdǝ tɵt ǝwlad ɵtüp, nǝsling bu yǝrgǝ yenip kelidu; qünki Amoriylarning ⱪǝbiⱨlikining zihi tehi toxmidi, dedi.  
17Xundaⱪ boldiki, kün petip ⱪarangƣu bolƣanda, mana, gɵxlǝrning otturisidin ɵtüp ketiwatⱪan, is-tütǝk qiⱪip turƣan bir otdan bilǝn yalⱪunluⱪ bir mǝx’ǝl kɵründi. 18-19Dǝl xu küni Pǝrwǝrdigar Abram bilǝn ǝⱨdǝ tüzüp uningƣa: — «Mǝn sening nǝslinggǝ bu zeminni Misirning eⱪinidin tartip Uluƣ dǝrya, yǝni Əfrat dǝryasiƣiqǝ berimǝn; yǝni Keniylǝr, Kǝnizziylar, Kadmoniylar, 20Ⱨittiylar, Pǝrizziylǝr, Rǝfayiylar, 21Amoriylar, Ⱪanaaniylar, Girgaxiylar wǝ Yǝbusiylarning yurtini ularningki ⱪilimǝn» dedi.

Notes


15:1 «Mǝn Ɵzüm ⱪalⱪining wǝ zor in’amingdurmǝn» — baxⱪa birhil tǝrjimisi: «Mǝn sanga zor in’am bǝrgüqidurmǝn».

15:1 Zǝb. 16:5; 18:2; 19:11

15:5 Mis. 32:13; Ⱪan. 10:22; Rim. 4:18; Ibr. 11:12.

15:6 Rim. 4:3,9,18,22; Gal. 3:6; Yaⱪ. 2:23.

15:7 Zǝb. 105:9-13

15:10 «qüxǝnmǝ» — kona zamanlarda ikki tǝrǝp bir-biri bilǝn ǝⱨdǝ tüzmǝkqi bolsa, awwal kala yaki ⱪoyni soyup, ikki parqǝ ⱪilip parqilaytti; andin ikki tǝrǝp soyup ikki parqǝ ⱪilƣan malning otturisidin tǝng ɵtüp bir-birigǝ ⱪǝsǝm ⱪilatti. Bu ixning mǝnisi, «ⱪaysimiz ǝⱨdini buzsaⱪ, Huda uni bu soyƣan malƣa ohxax ⱪilsun!» demǝklik boluxi mumkin. Xunga ibraniy tilida «ǝⱨdǝ tüzüx» adǝttǝ «ǝⱨdǝ kesix» deyilidu. «Yǝr.» 34:8, 18-20-ayǝtlǝrni kɵrüng.

15:13 Mis. 12:40; Ros. 7:6; Gal. 3:17.

15:14 Mis. 3:22; 11:2; 12:35,36.

15:15 «ata-bowiliringƣa ⱪoxulisǝn» — bu sɵz eytilƣan obyektⱪa ⱪarap mǝnisini bekitix mumkin. Angliƣuqi etiⱪadliⱪ kixi bolsa ɵlgǝndin keyin uning roⱨi ⱨǝⱪⱪaniylarning roⱨlirining ⱪexiƣa ketidu; etiⱪadsiz bolsa, ularning roⱨi etiⱪadsizlar bilǝn billǝ bolidu («Luⱪa» 16:13-19 wǝ «ⱪoxumqǝ sɵz»nimu kɵrüng).

15:15 Yar. 25:7, 8.

15:16 «Amoriylarning ⱪǝbiⱨliki» — Amoriylar Ⱪanaan zeminida turuwatⱪan ⱪǝbililǝr iqdǝ «yetǝkqi ⱪǝbilǝ» ⱨesablinatti. «Amoriylarning ⱪǝbiⱨlikining zihi tehi toxmiƣanidi» — demǝk, Huda ularƣa towa ⱪilix pursiti bǝrsimu, ular towa ⱪilmay, yǝnila gunaⱨⱪa petip, Huda bekitkǝn qǝkkǝ yǝtkǝndǝ, Ibraⱨimning ǝwladliri bolƣan Israillar arⱪiliⱪ ularni jazalaydu; Israillar ularni zeminidin ⱨǝydǝp yoⱪitidu. Bu ixlar «Qɵl-Bayawandiki Sǝpǝr», «Ⱪanun Xǝrⱨi» wǝ «Yǝxua»da tǝpsiliy tǝswirlinidu. «Misirdin qiⱪix»tiki «ⱪoxumqǝ sɵz»imiznimu kɵrüng.

15:16 Mis. 12:40.

15:17 «qüxǝnmǝ» — bu nǝrsilǝrning ǝⱨmiyiti, xundaⱪla Huda Ibraⱨim bilǝn baƣliƣan xu ǝⱨdǝ toƣrisida «ⱪoxumqǝ sɵz»imizdǝ azraⱪ tohtilimiz.

15:18-19 Yar. 12:7; 13:15; 24:7; 26:4; Mis. 32:13; Ⱪan. 1:8; 34:4.