0^SALMOSƗ tɨ jɨꞌréꞌcan jɨmeꞌ tyámuaꞌviꞌraꞌaj puéꞌeenMuáaj paj nyinyóoj puéꞌeenJeꞌej tɨ tyuꞌtyényuunyij tɨꞌij jaatáhuoonyij tɨ ɨ Tavástaraꞌ jaatyáhuɨɨreꞌenChuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌ, tɨꞌɨj juꞌuunacaꞌaj aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ juyój AbsalónTyaj néijmiꞌi jɨn jitzán tyúꞌcaꞌnyej ɨ TavástaraꞌƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj, aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ maj jitzán tyíꞌcuiꞌnacaa tɨ tyeꞌejvivin. Chuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌTyaj ɨ Dios jamuán séjreꞌej tɨꞌɨjta eeréꞌnyej ɨ xɨcájƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj, aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ cɨꞌsítyeꞌrij. Chuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌJeꞌej tɨ sɨ́ɨj tyuꞌtyényuunyij tɨꞌɨjta jeꞌej tyóomuaꞌajcajƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj, aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ maj jitzán tyíꞌcuiꞌnacaa tɨ arahuéeicaj tyeꞌejvivin. Chuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌTavástaraꞌ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ juées tɨ tyámuaꞌ naa tyáꞌxaꞌpuɨꞌɨntareꞌTɨꞌɨj huóoyiinyacaꞌ aꞌɨ́jna ɨ David, aꞌájna tɨꞌɨj tyuꞌtáchuiicacaꞌ ɨ Tavástaraꞌ jimi, aꞌyájna tɨꞌɨj tyaataꞌíjtacaꞌ aꞌɨ́jna ɨ Cus, aꞌɨ́j tɨ jitze eerámaꞌcan ɨ BenjamínAꞌɨ́jna ɨ tɨ jɨn ɨ Dios naa huaséꞌrin ajta tyiꞌtɨ́j tɨ tyámuaꞌ een ɨ tyáataj jimiƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj, aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ canárij Gat tɨ jaꞌaꞌrij. Chuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌChuíicarij aꞌɨ́j tɨ jitze maꞌcan ɨ Dios tɨ tyámuaꞌ naa tyíꞌuurejƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj, aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ cɨꞌsítyeꞌrij majta ɨ canárij jitze. Chuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌJeꞌej tɨ tyuꞌtyényuunyij tɨꞌij jaatáhuoonyij tɨ ɨ Dios jaatyáhuɨɨreꞌenTyaj néijmiꞌi jɨn jitzán tyúꞌcaꞌnyej ɨ TavástaraꞌƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Chuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌJeꞌej tɨ tyuꞌtyényuunyij tɨꞌij jaatáhuoonyij tɨ ɨ Dios jaatyáhuɨɨreꞌenƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj, aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ canárij arahuéeicaj tɨ tyeꞌejvivin. Chuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌJeꞌej tɨ tyuꞌtyényuunyij tɨꞌij jáahuɨɨreꞌenƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Chuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌTyiꞌtɨ́j tɨ jeꞌej puaꞌaj jaꞌuurej aꞌɨ́jcɨ ɨ tyáatɨꞌƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. David tɨ jitze ajtyámaꞌcanTyiꞌtɨ́j tɨ ɨ Dios tyicho ꞌveꞌ aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ tyáatɨꞌChuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌCapu tyiꞌtɨ́j ajtáhuaꞌaj séejreꞌ tɨ jéetzeꞌ tyámuaꞌ een tyej tyij jaꞌancuriáꞌanJeꞌej tɨ tyiꞌriáꞌmuaꞌaj jutzájtaꞌ aꞌɨ́jna ɨ DavidJeꞌej tɨ tyuꞌtyényuunyij tɨꞌij jimi tyámuaꞌ tyáꞌraꞌnyijJeꞌej tɨ tyuꞌtyéenyuj aꞌɨ́jna ɨ DavidJeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj matɨꞌɨj tyuꞌtyámueꞌtɨnƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. David tɨ jitze ajtyámaꞌcan, Tavástaraꞌ tɨ jimi tyíꞌhuɨɨreꞌ, ɨ tɨ aꞌíjcɨ ɨ chuíicarij huatáchuicacaꞌaj tɨꞌɨj ɨ Tavástaraꞌ japuan huatanyúj aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ Saúl ajta néijmiꞌcaa jimi ɨ maj jájchaꞌɨɨriaꞌcaꞌaj. Aꞌɨ́ɨ pu aꞌyan tyuꞌtaxájtacaꞌ tɨjɨn:Ɨ tɨ jɨn ɨ Dios naa huaséꞌrin aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ tɨ tyúꞌtaahuacaꞌƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Chuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌJeꞌej tyaj tyityeetyényuunyij tyej tyij tyuꞌtyámueꞌtɨnƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Chuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌJeꞌej tyaj tyuꞌtáchuiicaj tyatɨꞌɨj tyuꞌtyámueꞌtɨnƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Chuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌJeꞌej tɨ tyíꞌjijhuaj ɨ tɨquee jeꞌej jájtyoovej ajta ɨ chuíicarij maj jɨn tyaatatyójtziꞌreꞌenƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ cuíinarij tɨ aꞌyan ántyapuaj tɨjɨn “Ɨ muaxáj tɨ séejreꞌ tɨꞌɨjta ɨ xɨcáj eeréꞌnyej”. Chuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌAꞌɨ́jna ɨ Tavástaraꞌ aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ nyechaꞌɨjChuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌAꞌɨ́jna ɨ Rey tɨ jɨn tyiꞌtyéjvee tɨ naa huaséꞌrinChuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌJeꞌej tɨ sɨ́ɨj tyuꞌtyényuunyij tɨꞌij jaatáhuoonyij tɨ ɨ Dios tyámuaꞌ tyuꞌcájuyetyejDavid tɨ jaꞌaꞌrijTyiꞌtɨ́j tɨ jitze jucaꞌnyej aꞌɨ́jna ɨ júuricamej tɨ tyámuaꞌ eenƗ David tɨ jaꞌaꞌrijTavástaraꞌ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ nyatatzaviꞌtyeꞌ ajta ɨ tɨ nyaj japua huatányuusijƗ David tɨ jaꞌaꞌrijTavástaraꞌ pu janamuaj jeꞌej tyaj jimi tyityeetyényuusijƗ David tɨ jaꞌaꞌrijƗ nyúucariaꞌraꞌ ɨ Tavástaraꞌ ɨ tɨ néijmiꞌi jɨn putyíꞌuurejChuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌChuíicarij tyaj jɨn tyaatatyójtziꞌreꞌen ɨ TavástaraꞌChuíicarij. Jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj matɨꞌɨj tyámuaꞌ tyeetyátoonyij ɨ tyeyúuj. David tɨ jaꞌaꞌrijJeꞌej tyej tyámuaꞌ naa ɨ Tavástaraꞌ jitze tyúꞌcaꞌnyejƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Chuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌTyaj jaataxáj tyiꞌtɨ́j tyaj jɨn ootyáꞌɨtzee tyajta jeꞌen tyuꞌtátaꞌuunyiꞌJeꞌej tɨ tyihuoꞌmuáꞌtyej aꞌɨ́jna ɨ DavidChuíicarij ajta ɨ tyaj jɨn tyaatatyójtziꞌreꞌen ɨ TavástaraꞌJeꞌej tyaj tyuꞌtáchuiicaj tyej tyij tyaatatyójtziꞌreꞌen ɨ TavástaraꞌDavid tɨ joꞌtyéyuꞌxacaꞌaj, tɨꞌɨj tyíchee aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ Abimélec, ɨ tɨ jimi hueꞌtzij jɨn aꞌyan tyuꞌtóosejratacaꞌ tɨjɨn huatyóotɨmueꞌriꞌJeꞌej tyej tyaatáhuoonyij tɨꞌij ɨ Tavástaraꞌ taatáhuɨɨreꞌenDavid tɨ jaꞌaꞌrijTyiꞌtɨ́j tɨ ɨ tyáatɨꞌ jɨn jeꞌej puaꞌaj tyiꞌtyúuchaꞌɨj ajta ɨ Dios tɨ tyúꞌpuejveꞌƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. David tɨ jaꞌaꞌrij, Tavástaraꞌ tɨ jimi tyíꞌhuɨɨreꞌTavástaraꞌ paj jitze tyúꞌcaꞌnyejDavid tɨ jaꞌaꞌrijJeꞌej tɨ tyuꞌtyényuunyij tɨꞌij jaatáhuoonyij tɨ ɨ Dios jaatáhuɨɨreꞌenChuíicarij David tɨ joꞌtyéyuꞌxacaꞌaj, mej mij aꞌɨ́jna jɨn néijmiꞌi tyoꞌtámuaꞌreej ɨ muꞌvéjrijCapu áꞌtyeeren ɨ tyaj jɨn júurijƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Aꞌɨ́ɨn tɨ joꞌyúꞌxacaꞌ ɨ Jedutún. Chuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌNaꞌráanajchij nyaj aꞌyan huárɨnyij jeꞌej paj muáaj tyáꞌxɨeꞌveꞌ, nyaj DiosƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Chuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌJeꞌej tɨ tyuꞌtyéenyuj ɨ aꞌtɨ́j tɨ tyíꞌcuiꞌƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Chuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌƗ nyaj jɨn tyiꞌijchóꞌveꞌ Dios pu jimi jáꞌmaꞌcanƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Ɨ nyúucarij tɨ naa huánamuajrii aꞌɨ́ɨmaj maj huóomuaꞌtziityej ɨ yójmuaꞌmuaꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ CoréJeꞌej tyaj tyityeetyényuunyij tɨꞌij ɨ Dios taatáhuɨɨreꞌenƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Ɨ nyúucarij tɨ naa huánamuajrii aꞌɨ́ɨmaj maj huóomuaꞌtziityej ɨ yójmuaꞌmuaꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ CoréTyiꞌtɨ́j maj tyámuaꞌ naa tyuꞌtaxáj tɨꞌɨj huatyényeɨɨchej ɨ rey tɨ jɨn tyiꞌtyéjveeƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj, aꞌɨ́jcɨ ɨ cuíinarij tɨ aꞌyan ántyapuaj tɨjɨn: “Ɨ tzuhuáaꞌ.” Ɨ nyúucarij tɨ naa huánamuajrii aꞌɨ́ɨmaj maj huóomuaꞌtziityej ɨ yójmuaꞌmuaꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ Coré. Chuíicarij maj jɨn huóoxɨeꞌveꞌen. Jéehua pu ɨ nyúucarij tɨ naa huánamuajrii nyamuaꞌtzíiraꞌaj tzajtaꞌ séejreꞌTavástaraꞌ pu tajamuán yésejreꞌƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Chuíicarij mej mij cɨꞌsítyeꞌrij jitze jaatáchuiicaj aꞌɨ́ɨmaj ɨ Coré tyíꞌyojmuaꞌDios pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ Rey jɨn tyiꞌtyéjvee néijmiꞌqueꞌ ɨ cháanacaj japuaƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Chuíicarij aꞌɨ́ɨmaj maj joꞌyúꞌxacaꞌ ɨ yójmuaꞌmuaꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ CoréAꞌɨ́jna ɨ Sión tɨ jɨn naa huaséꞌrin, chájtaꞌnaj tɨ puéꞌeen Dios tɨ jitze ajtyámaꞌcanChuíicarij. Chuíicarij aꞌɨ́ɨmaj maj joꞌyúꞌxacaꞌ ɨ yójmuaꞌmuaꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ CoréAꞌɨ́jna ɨ túmii capu néijmiꞌi putyíꞌuurejƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Chuíicarij aꞌɨ́ɨmaj maj joꞌyúꞌxacaꞌ ɨ yójmuaꞌmuaꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ CoréDios pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ néijmiꞌi tyámuaꞌ naa tyáꞌxaꞌpuɨꞌɨntareꞌChuíicarij aꞌɨ́ɨn tɨ jaꞌaꞌrij ɨ AsafNyaj Dios, náꞌancuꞌvaxɨꞌ nyéetzijƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Chuíicarij David tɨ jaꞌaꞌrij, tɨꞌɨj ɨ Natán Dios tɨ jitze maꞌcan tyíꞌxaj jajtyáꞌxɨj aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ huóoxanaꞌcɨrej aꞌɨ́jcɨ jamuán ɨ íitaj Betsabé tɨ ántyapuajCapu tyiꞌtɨ́j huɨɨreꞌ ɨ tɨ jɨn óotzaahuatyeꞌ aꞌɨ́jna ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj rɨcɨjƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Jeꞌej tɨ tyihuoꞌmuáꞌtyej aꞌɨ́jna ɨ David, tɨꞌɨj ɨ Doeg Edom tɨ jáꞌmaꞌcan Saúl jimi ujóꞌmej tɨꞌij jaatéꞌexaatyeꞌen tɨ ɨ David aꞌáa joꞌtyávaacaꞌaj joꞌtɨj ɨ Abimélec jaꞌchejTyiꞌtɨ́j tɨ jɨn jeꞌej puaꞌaj huarɨ́j ɨ tyévijƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj, mej mij jaatáchuiicaj tɨꞌɨjta sɨ́ɨj tyíꞌcuiꞌij. Jeꞌej tɨ tyihuoꞌmuáꞌtyej aꞌɨ́jna ɨ DavidJeꞌej maj tyityeetyényuunyij mej mij jaatáhuoonyij tɨꞌɨj ɨ Dios huoꞌtyáhuɨɨreꞌenƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj, aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ maj jitzán tyíꞌcuiꞌnacaa tɨ tyeꞌejvivin. Jeꞌej tɨ tyihuoꞌmuáꞌtyej aꞌɨ́jna ɨ David, matɨꞌɨj aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj Zif jaꞌchej ujóꞌjuꞌ mej mij ɨ Saúl aꞌyan tyuꞌtéꞌexaatyeꞌen tɨjɨn: “¿Nyiquee tatzájtaꞌ huatyóoꞌavaatacaꞌ aꞌɨ́jna ɨ David?”Jeꞌej tɨ tyuꞌtyéenyuj aꞌɨ́jna ɨ maj jaatamuárijƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj, aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ maj jitzán tyíꞌcuiꞌnacaa tɨ tyeꞌejvivin. Jeꞌej tɨ tyihuoꞌmuáꞌtyej aꞌɨ́jna ɨ DavidDios jitze nu tyíꞌcaꞌnyej nyajta tyéꞌtyojtziꞌreꞌ ɨ nyúucariaꞌraꞌƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ chuíicarij tɨ aꞌyan ántyapuaj tɨjɨn: “Ɨ huaꞌ jáamuiꞌ aꞌɨ́ɨjma ɨ dioosij ɨ maj aꞌ ɨmuáj jáꞌsejreꞌ.” Ɨ nyúucarij tɨ naa huánamuajrii aꞌɨ́ɨn tɨ jariaꞌmuaꞌaj aꞌɨ́jna ɨ David, matɨꞌɨj aꞌɨ́ɨmaj ɨ filisteos jaatyéeviꞌ aꞌájna a GatJeꞌej tyaj tyityeetyényuunyij tɨꞌij aꞌɨ́ɨn taatyáhuɨɨreꞌen ɨ tajapuá tɨ jáꞌmaꞌcanƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj: “Capáj tyiꞌtɨ́j antyíuꞌnaꞌan.” Nyúucarij tɨ naa huánamuajrii aꞌɨ́ɨn tɨ jariaꞌmuaꞌaj aꞌɨ́jna ɨ David, tɨꞌɨj huatóoꞌuj aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ Saúl ajta jeꞌen aꞌáa joꞌtyóoꞌavaatacaꞌaj joꞌtɨj jáꞌtyastaꞌJeꞌej maj tyaatáhuoonyij mej mij tyámuaꞌ naa tyihuoꞌxáꞌpuɨꞌɨntariꞌtzeꞌenƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Capáj tyiꞌtɨ́j antyíuꞌnaꞌan. Nyúucarij tɨ naa huánamuajrii aꞌɨ́ɨn tɨ jariaꞌmuaꞌaj ɨ DavidTavástaraꞌ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ tachaꞌɨjƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. “Capáj tyiꞌtɨ́j antyíuꞌnaꞌan.” Nyúucarij tɨ naa huánamuajrii David tɨ jariaꞌmuaꞌaj, tɨꞌɨj Saúl tyuꞌtaꞌíjtacaꞌ maj jáachaꞌɨɨn ɨ chiꞌraꞌan aꞌɨ́jcɨ ɨ David mej mij jaajéꞌcajJeꞌej maj tyaatáhuoonyij tɨꞌij aꞌɨ́ɨn huoꞌtyáhuɨɨreꞌen ɨ tajapuá tɨ jáꞌmaꞌcanƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ cuíinarij tɨ aꞌyan huatóomuaꞌaj tɨjɨn: “Ɨ tzuhuáa tɨ jɨn séejreꞌ jeꞌej maj tyityetyúuchaꞌɨj.” Nyúucarij tɨ naa huánamuajrii David tɨ jɨn tyihuoꞌmuáꞌtyej, tɨꞌɨj eerájraa tɨꞌij huatyényoꞌseꞌen aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ maj aꞌyan huaꞌtamuáꞌmuaj tɨjɨn arameos aꞌáa maj jaꞌchej a Naharaim majta aꞌájna a Sobá, ajta aꞌɨ́jna ɨ Joab, tɨꞌɨj huariáꞌraa, tamuáamuataꞌ japuan huaꞌpuaj víꞌraꞌaj puaꞌmuácaa pu ɨ tyétyecaa antyimueꞌtɨj aꞌáa maj jáꞌmaꞌcan a Edom tɨꞌɨj aꞌáa joꞌtyéenyoꞌsej a tɨ aꞌyan tyajaꞌrájtyapuaj tɨjɨn Valle de la SalTyicheꞌ aꞌɨ́j jitze tyúꞌcaꞌnyej ɨ Dios tɨ jɨn taatyáhuɨɨreꞌejƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj, aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ maj jitzán tyíꞌcuiꞌnacaa tɨ tyeꞌejvivin. David tɨ jaꞌaꞌrijAꞌɨ́ɨ puꞌuj ɨ Dios aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ taatyáhuɨɨreꞌejƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Jedutún tɨ jaꞌaꞌrij. Chuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌDios pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ jɨn naa jaꞌasej aꞌɨ́jcɨ ɨ tyévijChuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌ, tɨꞌɨj aꞌáa joꞌtyávaacaꞌaj joꞌtɨj quee jáꞌtyiꞌtɨj aꞌáa tɨ jaꞌajtyámaꞌcan a JudáJeꞌej maj tyityeetyényuunyij tɨꞌij ɨ Dios huóꞌchaꞌɨɨnƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Chuíicarij David tɨ joꞌyúꞌxacaꞌDios pu jimi tyéevijtɨj tyej tyuꞌtáchuiicajƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Chuíicarij maj jɨn tyaatatyójtziꞌreꞌen ajta chuíicarij maj jɨn jaatyáanajche David tɨ tyoꞌyúꞌxacaꞌNaa pu tyuꞌséꞌrin muáaj paj tyúꞌtaahuacaꞌƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Chuíicarij maj jɨn tyaatatyójtziꞌreꞌen, chuíicarij maj jɨn jaatyáanajcheMicheꞌ néijmiꞌi ɨ tyeɨ́tyee tyimuaatatyójtziꞌreꞌenƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj, aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ maj jɨn tyíꞌcuiꞌnacaa tɨ tyeꞌejvivin. Chuíicarij maj jɨn tyaatatyójtziꞌreꞌen ajta chuíicarij maj jɨn jaatyáanajcheMatɨꞌɨj tyuꞌtyáamueꞌtɨj majta jeꞌen eetyáacɨj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcanƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Chuíicarij maj jɨn tyaatatyójtziꞌreꞌen ajta chuíicarij maj jɨn jaatyáanajche David tɨ tyoꞌyúꞌxacaꞌJeꞌej tɨ tyíꞌjijhuaj aꞌɨ́jna ɨ tɨ jeꞌej tyóomuaꞌtzejƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ cuíinarij tɨ aꞌyan huatóomuaꞌaj tɨjɨn: “Tzuhuáa.” David tɨ jaꞌaꞌrij.Caꞌnácan paj mujoꞌvéꞌmeꞌen pej pij naatáhuɨɨreꞌenƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. David tɨ jaꞌaꞌrij, mej mij aꞌɨ́jna jɨn uhuóomuaꞌtzɨjJeꞌej tɨ tyuꞌtyéenyuj aꞌɨ́jna ɨ aꞌtɨ́j tɨ arí vástɨꞌJeꞌej maj tyityeetyényuunyij aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ reySalomón tɨ jaꞌaꞌrij.Tyiꞌtɨ́j tɨ ɨ Dios tyúꞌpuejveꞌChuíicarij Asaf tɨ jaꞌaꞌrijJeꞌej tyaj tyityeetyényuunyij tɨꞌij huóꞌhuɨɨreꞌen chájtaꞌ maj joꞌcháatɨmeeNyúucarij tɨ naa huánamuajrii aꞌɨ́ɨn tɨ jaꞌaꞌrij ɨ AsafDios, ɨ tɨ Juées jɨn tyiꞌtyéjveeƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Capáj tyiꞌtɨ́j antyíuꞌnaꞌan. Chuíicarij maj jɨn tyaatatyójtziꞌreꞌen maj jɨn jaatyáanajche Asaf tɨ jaꞌaꞌrijDios, ɨ tɨ néijmiꞌi jɨn tyuꞌtyáamueꞌtɨjƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj, aꞌɨ́jcɨ jitze ɨ maj jɨn tyíꞌcuiꞌnacaa tɨ tyeꞌejvivin. Chuíicarij maj jɨn tyaatatyójtziꞌreꞌen maj jɨn jaatyáanajche Asaf tɨ jaꞌaꞌrijTyicheꞌ jitzán tyúꞌmuaꞌtyij ɨ tɨ jɨn ɨ Dios tyíꞌmuarɨeꞌƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Aꞌɨ́ɨn tɨ jaꞌaꞌrij ɨ Jedutún. Chuíicarij Asaf tɨ jaꞌaꞌrijJeꞌej tɨ ɨ Dios tyámuaꞌ tyíꞌuurej aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ jutyéɨtyeristyamuaꞌNyúucarij tɨ naa huánamuajrii Asaf tɨ jɨn tyihuoꞌmuáꞌtyejMatɨꞌɨj huatóoxaamujrityej aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ ɨ Jerusalén huatyuꞌuunyiꞌhuacaꞌChuíicarij Asaf tɨ jaꞌaꞌrijTyámuaꞌ paj tojoꞌsejraƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj, aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ chuíicarij tɨ aꞌyan huatóomuaꞌaj tɨjɨn “Ɨ tzuhuáa”. Jeꞌej tɨ tyiꞌtyúuchaꞌɨɨcaꞌaj ajta chuíicariaꞌraꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ AsafTyiꞌtɨ́j tɨ jɨn ɨ Dios tyámuaꞌ tyihuojóꞌmuaꞌraj ajta ɨ Israel tɨ jɨn jeꞌej puaꞌaj huarɨ́jƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj, aꞌɨ́jcɨ jitze tyíꞌcanaa ɨ Gat. Aꞌɨ́ɨn tɨ jaꞌaꞌrij ɨ AsafDios pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ Juées tɨ jéetzeꞌ vaꞌcán jɨn tyiꞌtyéjveeChuíicarij aꞌɨ́ɨn tɨ jaꞌaꞌrij ɨ AsafJeꞌej tyaj tyityeetyényuunyij tɨꞌij ɨ Dios tajɨ́meꞌ pu huárɨnyijCuíinarij ajta chuíicarij Asaf tɨ jaꞌaꞌrijƗ tyaj jɨn jaxɨeꞌveꞌ ɨ chiꞌraꞌan ɨ DiosƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj, aꞌɨ́jcɨ jitze tyíꞌcanaa ɨ Gat. Yójmuaꞌmuaꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ Coré. ChuíicarijPajtáhuaꞌaj paj tajapuá huatányuunyijƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Chuíicarij aꞌɨ́ɨmaj maj joꞌyúꞌxacaꞌ ɨ yójmuaꞌmuaꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ CoréMuáaj papuꞌuj Dios puéꞌeenJeꞌej tɨ tyuꞌtyéenyuj aꞌɨ́jna ɨ DavidChuíicariaꞌraꞌ ɨ chájtaꞌnaj Dios tɨ jitze ajtyámaꞌcanChuíicarij ajta cuíinarij aꞌɨ́ɨmaj maj joꞌyúꞌxacaꞌ ɨ yójmuaꞌmuaꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ CoréTavástaraꞌ ¿jiꞌnye pej pij manúujɨpuaj?Chuíicarij aꞌɨ́ɨmaj maj jaꞌaꞌrij ɨ Coré tyíꞌyojmuaꞌ. Ɨ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj, mej mij jaatáchuiicaj tɨꞌɨjta sɨ́ɨj tyíꞌcuiꞌij. Jeꞌej tɨ tyihuoꞌmuáꞌtyej aꞌɨ́jna ɨ Hemán, aꞌɨ́ɨjma tɨ jitze ajtyámaꞌcan ɨ ezrahitas, mataꞌaj mij jaatáchuiicajTyiꞌtɨ́j tɨ jɨn ɨ Dios tyaꞌtóoratziiriꞌ aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ DavidJeꞌej tɨ tyihuoꞌmuáꞌtyej aꞌɨ́jna ɨ Etán ɨ tɨ aꞌɨ́ɨmaj jitze ajtyámaꞌcan ɨ ezrahítaƗ Dios tɨ jusén jɨmeꞌ séejreꞌ ajta ɨ tyévij tɨ quee aꞌchu jucaꞌnyejJeꞌej tɨ tyuꞌtyéenyuj aꞌɨ́jna ɨ Moisés, tyévij Dios tɨ jitze ajtyámaꞌcanAꞌɨ́jna ɨ Tavástaraꞌ aꞌɨ́ɨ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ tahuɨɨreꞌChuíicarij tyaj jɨn tyaatatyójtziꞌreꞌenChuíicarij ajta cuíinarij mej mij sáahuaj tyuꞌtáchuiicajTavástaraꞌ pu Rey puéꞌeenAꞌɨ́jna ɨ Tavástaraꞌ aꞌɨ́ɨ pu juées puéꞌeen íiyan ɨ cháanacaj japuaTyicheꞌ tatyámuaꞌveꞌej tyetyuꞌtáchuiicaj ɨ Tavástaraꞌ jimiChuíicarij tɨ jájcuaj ɨ Tavástaraꞌ jimiTavástaraꞌ pu Rey puéꞌeenTavástaraꞌ pu arí jatáaꞌsacaꞌ ɨ tɨ jɨn tyuꞌtyámueꞌtɨnChuíicarijƗ Tavástaraꞌ pu Rey jɨn tyiꞌtyéjvee tɨ jéetzeꞌ vaꞌcán jɨn antyúumuaꞌreejTavástaraꞌ pu táataahuacaꞌ jitzán tu tyij ajtyámaꞌcanChuíicarij maj jɨn tyaatatyójtziꞌreꞌen.Tyiꞌtɨ́j tɨ jɨn ɨ rey tyaꞌtóoratziiriꞌ ɨ Dios jimiChuíicarij David tɨ jaꞌaꞌrijJeꞌej tɨ tyuꞌtyéenyuj aꞌɨ́jna ɨ tɨ quee jeꞌej jájtyoovejJeꞌej tɨ tyáꞌhuoo aꞌɨ́jna ɨ tɨquee cheꞌ jeꞌej jaꞌtyoovej ajta tɨꞌɨj quee cheꞌ jamuaꞌreej jeꞌej tɨ huárɨnyij jéehua puꞌij junyuusteꞌ ɨ Tavástaraꞌ jimiTyámuaꞌ nu tyeetyátoosij ɨ TavástaraꞌDavid tɨ jaꞌaꞌrijJeꞌej tyej tyaatatyójtziꞌreꞌen ɨ tɨ néijmiꞌi tyúꞌtaahuacaꞌJeꞌej tɨ ɨ Dios tyuꞌmuárɨej aꞌɨ́ɨjma jimi ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcanTyiꞌtɨ́j maj jɨn aꞌnáj tɨnaꞌaj atyáꞌɨtzeꞌrihuaꞌaj ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcanJeꞌej tɨ aꞌnáj tɨnaꞌaj tyíꞌtaxɨeꞌveꞌ ɨ TavástaraꞌNyaxɨéjnyuꞌcaa pu néijmiꞌi jɨn putyaꞌajxɨeꞌviꞌraꞌajCuíinarij ajta ɨ chuíicarij David jaꞌaꞌrijƗ tɨ tajapuá huatányuusij aꞌɨ́jcɨ jimi ɨ juées tɨ vaꞌcán jɨn tyiꞌtyéjveeƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Chuíicarij David tɨ jaꞌaꞌrijTavástaraꞌ pu caꞌnyíjraꞌaj jaatáꞌsij aꞌɨ́jcɨ ɨ reyChuíicarij David tɨ jaꞌaꞌrijTyicheꞌ jaatáchuiicaj jeꞌej tɨ ɨ Dios tyíꞌmuarɨeꞌTyiꞌtɨ́j tɨ jɨn jutyamuaꞌveꞌ aꞌɨ́jna ɨ tyévij tɨ tyámuaꞌ tyiꞌtyúuchaꞌɨjTyicheꞌ tyuꞌtáchuiicaj ɨ Tavástaraꞌ jimi ɨ tɨ tyámuaꞌ tyitájchaꞌɨjTyiꞌtɨ́j maj atamuaꞌreꞌrii matɨꞌɨj eeráacɨj aꞌájna a EgiptoAꞌɨ́jna ɨ taj Dios tajapuá pu jáꞌsejreꞌJeꞌej tyaj jimi tyityeetyényuunyij tyej tyij tyaatatyójtziꞌreꞌenChuíicarij tyaj jimi jaatáchuiicaj ɨ TavástaraꞌAꞌɨ́jna ɨ tɨ jɨn néijmiꞌi putyíꞌuurej ɨ Tavástaraꞌ néijmiꞌi pu jɨn tyámuaꞌ eenJeꞌej tyaj tyaatáchuiicaj aꞌɨ́jcɨ ɨ nyúucarij Dios tɨ jɨn tyíꞌijtaJeꞌej tyaj tyityeetyényuunyij aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ jéehua jeꞌej puaꞌaj tyíꞌrɨcɨjCuíinarij ɨ maj jɨn huatyáajuꞌunTavástaraꞌ pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ tyámuaꞌ tyíꞌmuachaꞌɨjCuíinarij ɨ maj jɨn huatyáajuꞌunJeꞌej maj tyaatáchuiicaj ɨ JerusalénCuíinarij ɨ maj jɨn huatyáajuꞌun, David tɨ jaꞌaꞌrijTyicheꞌ taxáahuaj huatyényuunyij ɨ Dios jimi jitzán tyetyiꞌcaꞌnyáajCuíinarij ɨ maj jɨn huatyáajuꞌunDios pu aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ tɨ japuan huatányuusij ɨ IsraelCuíinarij ɨ maj jɨn huatyáajuꞌun, David tɨ jaꞌaꞌrijDios pu huáꞌchaꞌɨj aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jitzán ajtyámaꞌcanCuíinarij ɨ maj jɨn huatyáajuꞌun¡Muáaj paj aꞌyan tyúꞌuurej tɨꞌij tajimí tyámuaꞌ tyáꞌraꞌnyij!Cuíinarij ɨ maj jɨn huatyáajuꞌunNéijmiꞌi pu ɨ Tavástaraꞌ jitze tyejeꞌrámaꞌcanCuíinarij ɨ maj jɨn huatyáajuꞌun, Salomón tɨ jaꞌaꞌrijTyiꞌtɨ́j tyej tyámuaꞌ naa tyaꞌancuriáaꞌsij ɨ Tavástaraꞌ jimiCuíinarij ɨ maj jɨn huatyáajuꞌunTavástaraꞌ pu tatáꞌcaa tyaj taxáahuaj séjreꞌejCuíinarij ɨ maj jɨn huatyáajuꞌunTyicheꞌ ɨ Tavástaraꞌ jitze tyúꞌcaꞌnyejCuíinarij ɨ maj jɨn huatyáajuꞌunTyicheꞌ huatyényuunyij jitzán tyetyiꞌcaꞌnyáajCuíinarij ɨ maj jɨn huatyáajuꞌun, David tɨ jaꞌaꞌrijTyiꞌtɨ́j tɨ ɨ Dios jaꞌtáratziiriꞌ aꞌɨ́jcɨ ɨ DavidCuíinarij ɨ maj jɨn huatyáajuꞌunJeꞌej tyej tyaatáchuiicaj ɨ tɨ néijmiꞌcaa jɨn taxɨeꞌveꞌCuíinarij ɨ maj jɨn huatyáajuꞌun, David tɨ jaꞌaꞌrijCheꞌ ɨ Tavástaraꞌ tyámuaꞌ tyimuaatyátoonyijCuíinarij ɨ maj jɨn huatyáajuꞌunJeꞌej tɨ tyiꞌtɨ́j vaꞌcán jɨn tyuꞌmuárɨej ɨ DiosƗ Dios tɨ jusén jɨmeꞌ huaꞌxɨeꞌveꞌ aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcanVéjriꞌ aꞌájna ɨ játyaꞌnaj jitze tɨ aꞌyan ántyapuaj tɨjɨn BabiloniaJeꞌej tyaj tyityeetyényuunyij ɨ Tavástaraꞌ jimi tyej tyij tyaatatyójtziꞌreꞌenDavid tɨ jaꞌaꞌrijDios pu néijmiꞌi tyíꞌmuaꞌreejƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Chuíicarij David tɨ jaꞌaꞌrijJeꞌej tyaj tyityeetyényuunyij tɨꞌij ɨ Dios taatyáhuɨɨreꞌenƗ tɨ aꞌɨ́jna jɨn antyúumuaꞌreej jeꞌej maj tyuꞌtáchuiicaj. Chuíicarij David tɨ jaꞌaꞌrijNyáaj nu muéetzij jitze rányeejChuíicarij David tɨ jaꞌaꞌrijMuáaj paj aꞌɨ́ɨn puéꞌeen ɨ nyaj jitzán huatyényahuɨɨreꞌejJeꞌej tɨ tyihuoꞌmuáꞌtyej ajta jeꞌej tɨ tyuꞌtyéenyuj aꞌɨ́jna ɨ David, tɨꞌɨj tyástaꞌnaj jitze jeꞌrácatyiiMuéetzij jimi nu nyeríj tyuꞌtyáacaꞌanChuíicarij David tɨ jaꞌaꞌrijJeꞌej tɨ ɨ Dios tyíꞌtyojtziꞌreꞌ aꞌɨ́jna ɨ rey tɨ jɨn tyiꞌtyéjveeDavid tɨ jaꞌaꞌrijMicheꞌ néijmiꞌi ɨ tyeɨ́tyee tyaatatyójtziꞌreꞌen ɨ TavástaraꞌJeꞌej tɨ tyuꞌtáchuiicacaꞌ aꞌɨ́jna ɨ DavidJeꞌej tyaj tyuꞌtáchuiicaj ɨ Dios tɨ tyúꞌtaahuacaꞌCapu juxaꞌaj naꞌaj huóꞌruuj ɨ maj séej chuéj japua joꞌcháatɨmeeƗ Tavástaraꞌ tɨ tyúꞌtaahuacaꞌ aꞌɨ́ɨ pu tyéꞌtyojtziꞌreꞌDios, ɨ tɨ néijmiꞌi tyúꞌtaahuacaꞌ ajta Rey jɨn tyiꞌtyéjveeJeꞌej maj néijmiꞌi ɨ Dios jimi tyuꞌtáchuiicaj