0^RAWUMLIL DHÄWU (ROMANS)Ŋurruyirr'yunawuy wukirriwuy BolwuŋPaul's opening wordsBolyu buku-gurrpar God-WaŋarrnhaPaul gave thanks to GodDhäwu Djesuwalaŋuwuy ŋunhi ganydjarrmirrThe message about Jesus has great powerYolŋuy walal bakmaraŋal ŋunhi God-Waŋarrwuŋ rom nhirrpanawuy, bala yan miḏikinanPeople became sinners by rejecting God's lawGod-Waŋarryuny dhu ŋunhi mala-djarr'yurrnydja bukmaknha yan yolŋunhany walalanyGod will judge all peopleDjuw malay bakmaraŋal God-Waŋarrwu romThe Jews broke God's lawYol dhika yuwalktja Djuw malany yolŋu?Who is a real Jew?Wiripuwurruynydja ŋuli ga ŋunhi djarrpi'nhany romnha guyaŋa manymak-lakaramanSome people think that sin is OKBäyŋun dhuwal ŋula yol waŋgany yolŋu rom-dhunupa God-Waŋarrwalnydja maŋutjiŋurNo one is righteous in God's sightŊayipin ŋuli ga ŋunhi God-Waŋarryun yan waŋganydhun yolŋunhany ŋayaŋu-dhunupayamGod is the only one who can put people rightGod-Waŋarryuny ŋunhi märraŋal Yipurayimnhany bili ŋayi nhanukal märr-nhirrpanmin yuwalkkuŋal yanGod accepted Abraham because he believedLimurrnydja dhu ŋunhi God-Waŋarrwuŋuny wäwungunhawuy märram waŋganydhun yan märr-nhirrpanminyaraynhaWe receive God's promise by faithŊunhi ŋuli yolŋuny walal märr-nhirrpanmirr Djesuwalnydja, God-Waŋarryuny ŋuli ga ŋunhi ŋayaŋu-dhunupany lakaram walalanhanWhen people have faith in Jesus, God calls them righteousDhuwandja ga lakaram maṉḏany Yadamnha ga Djesu-ChristnhaAdam and ChristŊaliny dhu ga dhuwal walŋan yan nhina limurrnha rrambaŋin Djesu-ChristnhaWe are alive in union with ChristLimurrnydja dhuwal nhanŋuwuy yan Garraywu djämamirr walal, bala ŋali dhu ga ŋunhi djämany dhunupan yänanWe belong to the Lord, so let's serve him aloneŊäthiliŋuny ŋunhi rom bäyŋun ŋayi dhu ga buluny limurruŋ buŋgawathirrWe are no longer bound by the old lawRomdja dhuwal manymak, yurr yolŋun walal dhuwal dhuwurr-yätjtjinany bukmaknha yanThe law is good, but all people are sinfulBunhamirra maṉḏa ga dhuwal djinawany' yolŋuwalnydja ŋayaŋuŋur, maṉḏa manymak ga yätjkurrGood and bad fight each other in a person's heartLimurr dhu ga nhinany dhunupan yan ŋuriŋi bili Dhuyu-Birrimbirrwal ganydjarryunyWe must live in the SpiritDhuwandja ga lakaram nhä dhu ŋunhi God-Waŋarrwuŋuny maḻŋ'thun litjalaŋguny yalalaŋumirrnydja manymaknha mirithirra yan latjun'The future gloryŊayipi dhuwal God-Waŋarr Bäpa limurruŋ ḏälkunhamirrnydjaGod the Father himself strengthens usGod-Waŋarryuny ŋuli ga ŋunhi limurrunhany ŋayatham nhanukiyingal ŋayi märr-ŋamathinyarayGod keeps us in his loveDhuwandja ga lakaram God-Waŋarrnhan ga ŋunhiwurruny yolŋuny walalany ŋunhi Djuw malanyGod and his chosen peopleDhuwandja ga lakaram God-Waŋarrwu ŋaramurr ga mel-wuyunawuyThis is about God's anger and his mercyDjuw mala yaka gan djälthin Djesuwalaŋaw dhäwuwThe Jews did not accept the message about JesusGod-Waŋarrnydja djäl walŋakunharaw bukmakku yan yolŋuwnydja walalaŋGod wants to save all peopleGod-Waŋarrnydja ga dhuwal baḏak yan djälthirr Yitjuralwuny yolŋuw walalaŋ walŋakunharawGod still wants to save IsraelGod-Waŋarryu walŋakuŋal Djan'tayilnha yolŋuny walalanyGod saved the Gentile nationsGod-Waŋarrnydja ga ŋunha djälthirr bukmakku yan yolŋuwnydja walalaŋ walŋakunharawGod wants to save all peopleGo limurrnydja wokthunna nhanŋuwuynha yan waŋganygun God-WaŋarrwunLet us praise GodNhanŋuny dhu ga ŋunhi God-Waŋarrwuny yolŋu walal nhina ga djäma manymakkuman yanGod's people should live and work well for himDhäruktja gi märraŋ ŋunhiwurruny yan buŋgawany malanyObey those God has appointed as rulers over youMärr-ŋamathinyamirrnydja walal gi bala-räli'yunmirr yanLove one anotherYaka walal gi gupa-waŋanhamirrnydj, ŋarrtjunmirrnydja, bala-räli'yunmirrnydjaDon't criticise each otherYaka nhe dhu ga ŋunhi djäma ŋula nhä yätjkurr rom, ŋayi balaŋ bäynha ŋuriŋiyi nhokal romdhu bilmaraŋ ŋunhan ŋunhi Garraywalaŋumirrinhan wäwany walalany GodkalaŋuŋurnhaDon't do anything that will turn your brother away from GodŊunhi bili yan djämany gi ŋunhi ŋayi dhu ga ŋuriŋiyi guŋga'yun wiripuwurruny yolŋuny walalany; yaka yan nhunapinyany nhe gi guŋga'yunmirrOnly do things that will help other people, don't just please yourselfBiyak gumurr-ŋamathinyamirrnydja walal gi nhumalaŋguwuy nhuma bala-räli'yunmirr yan, biyak bili yan nhakun ŋayi Garray gumurr-ŋamathin nhumalaŋ bala ŋayi yan märraŋalnha nhumalanyAccept each other just as Christ accepted youBolnydja gan ŋunhi djälthin bukmakku yan yolŋuwnydja walalaŋ marŋgithinyaraw DjesuwnydjaPaul wanted all people to learn about JesusBolyuny ŋunhi guyaŋan, bala ŋayi yan dhukarrnydja ŋamaŋamayurra nhanŋuwuynydja ŋayi marrtjinyaraw bala RawumlilnydjaPaul planned to visit RomeBolyu djuy'yurr märr-ŋamathinyawuy nhanukiyingalaŋaw ŋayi yolŋuw walalaŋPaul sent greetings to the people he knewDhawar'yundja ga Bolwuny dhäruk dhiyalaPaul's closing words